باغ جهان نمای شیراز

1539 دفعه

باغ جهان نمای شیراز یکی از قدیمی‌ترین باغ‌های شیراز است که در شمال شرقی شهر شیراز و ضلع شرقی خیابان حافظ (دروازه قرآن) و بالاتر از میدان حافظیه قرار دارد. این باغ مانند سه باغ ارم، دلگشا و تخت قراچه از باغ‌های مشهور شیراز هستند.
سه ویژگی و طراحی منحصر‌به‌فردی که باغ ایرانی دارد: اول این که در مسیر عبور جوی آب قرار گرفته است، دوم این که با دیوارهای بلند محصور شده و سوم این که درون باغ، عمارتی تابستانی به همراه استخر آب قرار دارد. این ویژگی ها در باغ جهان نما نیز قابل مشاهده است، در معماری باغ‌های ایرانی ۴ خیابان پهن که با درختان مرکبات و سرو تزیین شده‌اند، به عمارتی هشت ضلعی در مرکز باغ منتهی می‌شوند. در داخل عمارت نیز استخر و فواره‌ای وجود دارد که آب از آنجا جریان می یابد. جوی‌های آبی که در این چهار خیابان جریان دارند، معمولا دارای فواره‌های متعددی هستند. در باغ جهان نما انواع درختان سرو و کاج کهنسال، مرکبات و درختان میوه وجود دارند.
باغ جهان نما در دوره حکومت «آل اینجو» و «آل مظفر» بسیار سرسبز و آباد بوده است. پیش از حمله‌ی تیمور گورکانی در نهایت آبادی و سرسبزی بوده است. «ابن عربشاه» مورخ دوره‌ی تیمور در عجایب‌المقدور این باغ را «زینت‌الدنیا» نامیده است.
باغ جهان نما در زمان حکومت صفویه نیز از اهمیت زیادی برخوردار بوده است و در سفرنامه‌ی شاردن، جواهرفروش و جهانگرد فرانسوی به آن اشاره شده است اما پس از انقراض سلسله‌ی صفویه که ناامنی، کشور را فرا می‌گیرد، این باغ تقریباً ویران می‌شود.
کریم‌خان زند این باغ را در سال ۱۱۸۵ هجری قمری حصارکشی کرد و در اطراف عمارت، خیابان‌کشی‌های زیبا و درخت‌کاری مفصلی ایجاد کرد. پس از دوره‌ی زندیه، در دوره‌ی قاجاریه نیز باغ جهان نما یکی از باغ‌های آباد و باشکوه به شمار می‌رفته و عمارت باغ، محل پذیرایی از مهمانان حکومت بوده است.

آخرین ویرایش در یکشنبه, 23 ارديبهشت 1397 15:00